Lãnh đạo Trung Quốc tiến thoái lưỡng nan trước nền kinh tế khó khăn

 

Chưa bao giờ các học giả và nhà lãnh đạo Trung Quốc lại nhận thức rõ rằng họ đang ở trong một tình thế tiến thoái lưỡng nan như thế nào về tài chính hơn là ở thời điểm hiện tại, trong đó mọi hướng đi của nền kinh tế số hai thế giới đều đang bị phong tỏa bởi tầng tầng lớp lớp các khó khăn.

tien thoai luong nan

Cuộc tranh cãi về một giải pháp cần thiết để đưa kinh tế Trung Quốc thoát ra khỏi gọng kìm của nguy cơ giảm phát và vực dậy nền kinh tế đang bước vào giai đoạn tăng trưởng chậm lại đang là cuộc tranh cãi nảy lửa nhất của nền kinh tế thứ hai thế giới ở thời điểm hiện tại.  Chưa bao giờ các học giả và nhà lãnh đạo Trung Quốc lại nhận thức rõ rằng họ đang ở trong một tình thế tiến thoái lưỡng nan như thế nào về tài chính hơn là ở thời điểm hiện tại, trong đó mọi hướng đi của nền kinh tế số hai thế giới đều đang bị phong tỏa bởi tầng tầng lớp lớp các khó khăn. Và nếu có một nhà kinh tế nào đưa ra được một giải pháp hiệu quả với tình hình tài chính của Trung Quốc ở thời điểm hiện tại, có lẽ Bắc Kinh sẽ thưởng hậu hơn bao giờ hết, bởi vì đó là một việc quá khó.
Theo đó, động thái mới nhất của Bắc Kinh để đối phó với tình trạng hiện nay của kinh tế Trung Quốc là giảm lãi suất lần thứ hai kể từ tháng 11.2014 đang dấy lên một cuộc tranh cãi căng thẳng giữa các học giả và các nhà quản lý kinh tế của nước này. Phe mong muốn các biện pháp quyết liệt để vực dậy nền kinh tế đang tăng trưởng chậm lại và có nguy cơ lâm vào giảm phát của Trung Quốc thì tỏ ra sốt ruột và thất vọng vì một động thái can thiệp được đánh giá là yếu ớt của Bắc Kinh thông qua việc giảm lãi suất.  Còn phe bảo thủ thì đang cố gắng chứng minh rằng một sự thận trọng là điều cần thiết ở thời điểm hiện tại, vì trước mắt kinh tế Trung Quốc đang có rất nhiều những cái bẫy ngầm nguy hiểm và rất dễ để nền kinh tế số hai thế giới rơi vào những cạm bẫy đó nếu như tỏ ra liều lĩnh. Trên thực tế, cả hai phe đều có lý. Phe ủng hộ các giải pháp tài chính mạnh mẽ hơn đã có lý khi cho rằng, việc giảm lãi suất ở thời điểm hiện tại chẳng có ý nghĩa gì với tình trạng khó khăn của kinh tế Trung Quốc. Việc giảm lãi suất trên thực tế không giúp ích gì mấy cho việc sụt giảm xuất khẩu của kinh tế Trung Quốc vốn đã giảm 3,3% so với cùng kỳ năm ngoái, mà cũng chẳng giúp ích gì cho việc tạo điều kiện cho các doanh nghiệp vay vốn mở rộng sản xuất như các nhà lãnh đạo kỳ vọng.  Nếu muốn tăng cường khả năng xuất khẩu của Trung Quốc thì chỉ giảm lãi suất không thôi là chưa đủ, mà cần phải dùng đến một chính sách mạnh mẽ để hạ tỷ giá đồng Nhân dân tệ xuống một mức thấp như Nhật Bản đang làm với đồng Yen và Liên minh châu Âu đang làm với đồng Euro, vì dù đồng Nhân dân tệ đã sụt giá 3% so với đồng USD nhưng trên thực tế nó vẫn đang tăng giá hơn 6% so với cùng kỳ, và sự sụt giá so với đồng USD chẳng qua là do đồng USD đã tăng mạnh mà thôi. Phe cải cách vì thế đang ủng hộ triệt để việc Bắc Kinh tung ra một gói kích thích tài chính lớn, có thể dẫn đến việc giảm mạnh tỷ giá đồng Nhân dân tệ như Nhật Bản hay EU đang làm. Điều này sẽ kích thích mạnh xuất khẩu của các doanh nghiệp Trung Quốc đồng thời sẽ là một động thái kích thích nền kinh tế vốn đang tăng trưởng chậm lại và có nguy cơ rơi vào giảm phát của nước này. Là vì gói kích thích kinh tế lớn có thể làm thay đổi theo hướng tích cực tổng cầu của thị trường Trung Quốc, nó sẽ kích thích khả năng chi tiêu của người dân thông qua việc tăng mức thu nhập.  Còn nếu như chỉ giảm lãi suất không thôi, thì gần như không có tác dụng gì cả, vì giảm lãi suất chưa đủ để dẫn đến sự sụt giảm mạnh về tỷ giá đồng Nhân dân tệ để có lợi cho các doanh nghiệp xuất khẩu, và giảm lãi suất cũng sẽ không dẫn đến việc các doanh nghiệp sẽ tăng cường vay vốn để mở rộng sản xuất khi mà tổng cầu của thị trường vẫn đang trong trạng thái bảo hòa. Tuy nhiên, phe bảo thủ cũng đang đưa ra những quan điểm ngược lại, và phải thừa nhận rằng không phải là họ không có lý. Thứ nhất, một gói kích thích kinh tế lớn để hạ tỷ giá đồng Nhân dân tệ đúng là có thể giúp ích cho các doanh nghiệp xuất khẩu, nhưng nó sẽ là tai họa cho hàng loạt các doanh nghiệp khác đang có những khoản nợ nước ngoài bằng USD. Ước tính, tổng mức nợ nước ngoài của các công ty Trung Quốc là khoảng 1,1 ngàn tỷ USD, và một đồng Nhân dân tệ mất giá so với USD sẽ là thảm họa cho các công ty này khi khoản nợ của họ bỗng chốc tăng lên đáng kể.  Mặt khác, Trung Quốc sẽ không thể đọ lại với Nhật Bản hay EU về quyết tâm hạ tỷ giá đồng nội tệ để tăng cường xuất khẩu, nếu Trung Quốc hạ giá đồng Nhân dân tệ một, thì Nhật Bản sẽ hạ giá đồng Yen hai để giành lại lợi thế xuất khẩu cho mình. Một cuộc chạy đua tỷ giá tiền tệ kiểu đó nằm ngoài tầm với của Trung Quốc ở thời điểm hiện tại.

Ngoài ra, việc thúc đẩy chính sách hạ tỷ giá đồng Nhân dân tệ có thể khiến cho dòng vốn rút ra khỏi Trung Quốc sẽ ngày càng tăng lên. Trong quý IV.2014 ước tính khoảng 91 tỷ USD đã được rút ra khỏi thị trường Trung Quốc và đang tiếp tục có dấu hiệu gia tăng. Một sự sụt giá mạnh đồng Nhân dân tệ ở thời điểm hiện tại có thể trở thành một cú sốc mạnh khiến cho dòng vốn rút ra này tăng đột biến, gây xáo trộn nghiêm trọng trong nền kinh tế Trung Quốc.  Chính vì việc tung ra một gói kích thích kinh tế quy mô lớn để hạ tỷ giá đồng Nhân dân tệ ẩn chứa nhiều nguy cơ như vậy, nên phe bảo thủ cho rằng việc hạ lãi suất là một biện pháp thận trọng phù hợp ở thời điểm hiện tại trong khi chưa tìm ra được một giải pháp hợp lý cho tình hình kinh tế Trung Quốc hiện nay. Cuộc tranh cãi giữa hai phe phái cải cách và bảo thủ ở thời điểm hiện tại cũng đang là vấn đề lớn nhất mà nền kinh tế Trung Quốc đang phải đối mặt. Đó là tình thế tiến thoái lưỡng nan và rất khó để thoát ra.  Một cú sốc tỷ giá có thể cải thiện khả năng xuất khẩu trong ngắn hạn nhưng sẽ thúc đẩy tình trạng rút vốn ồ ạt ra khỏi Trung Quốc và tăng khoản nợ nước ngoài của các doanh nghiệp nước này, còn nếu chỉ giảm lãi suất thì nguy cơ tăng trưởng chậm và giảm phát vẫn đang lơ lửng trên đầu nền kinh tế số hai thế giới. Và dù có giảm lãi suất thêm vài lần nữa thì cũng sẽ chỉ như muổi bỏ bể, không mang lại nhiều tác dụng.

theo motthegioi.vn